Selecteer een pagina

Het begon met een simpel spelletje met een verkeerde aanname,
met als gevolg dat ik dacht dat mijn zoon iets niet begreep.

Vorige week speelde ik met onze jongste zoon Mastermind. Ken je dat? De ene speler kiest een code van vier kleuren, de andere speler moet die code kraken door elke keer een eigen code van vier kleuren te proberen. Per poging krijgt de tweede speler twee hints terug van de eerste: hoeveel kleuren er goed zijn, en hoeveel kleuren op de juiste plek zitten.

Na een stuk of vier potjes kwam het gevreesde deze-raad-je-nooit-papa!-potje. Na veel gezucht van mijn kant en gegiechel aan zijn kant zei hij: ‘er zit een dubbele in!’

Mijn eerste gedachte was: ‘Ja dat dacht ik al! Zijn hints klopten niet! Want hij heeft niet begrepen dat als er een dubbele kleur in zit, je ook twee keer de hint moet geven.’

Mijn theorie was dat blauw helemaal rechts zat, en dat er nog tweede blauwe ergens anders zat.

Zie je wel! Blauw zat… links?

Vele rondes later had ik eindelijk de code gekraakt. Wat bleek: blauw zat helemaal niet rechts. En: alle hints die hij had gegeven, waren goed. Ik had na een paar van mijn eerste gokken besloten dat blauw rechts zat. Toen dat eenmaal waar voor mij was, bouwde ik al mijn volgende theorieën daar op.

Waaronder de theorie dat mijn zoon het spel niet goed begreep en verkeerde hints gaf. Want omdat blauw rechts zat, konden zijn hints niet kloppen. Behalve als… blauw niet rechts zat.

Het begon met een simpel spelletje waarin ik een verkeerde aanname nam, met als gevolg dat ik dacht dat mijn zoon iets niet begreep. En op dat moment zag ik dat we dit altijd doen. We kunnen nooit alle informatie hebben, en dus moeten we aannames doen. En op die manier kunnen onpersoonlijke aannames (de aarde draait om de zon) opeens héél persoonlijk worden (Galilei).

Wie… heeft… de schuld?

Zodra ik een aanname gedaan heb, is het geen aanname meer voor mij, maar mijn waarheid. Zo bouwt iedereen ongemerkt zijn tunnelvisie op. Heb je eenmaal besloten wie de Mol is, dan is alles wat diegene doet een mollenstreek, en elke mollenstreek van een ander slechts een afleiding. Als we de streken van de anderen al zien. (Kijken jullie ook Wie is de Mol?)

Dankzij een potje Mastermind heb ik mezelf voorgenomen om, op een moment dat ik het idee hebt dat een ander iets verkeerd doet of ik het gevoel heb dat mij onrecht aangedaan wordt, niet meteen in een reactie te schieten. Maar eerst even te beseffen dat zowel ik als de ander, op een bepaald moment en in alle onschuld een andere aanname hebben gedaan.

Makkelijke relaties in de liefde te koop

Dat dat de oorsprong is van het misverstand de onenigheid of de ruzie. Dan hoeft er van schuld geen sprake te zijn.